Kolczyki motylki – motyl czy zapięcie i jak wybrać

Co znaczą kolczyki motylki – ozdoba czy zapięcie

Przy jednym haśle w wyszukiwarce spotykają się dwie różne potrzeby. Jedna osoba szuka biżuterii o kształcie owada, druga – małej części, która trzyma kolczyk w uchu albo którą zgubiła.

W pierwszym znaczeniu motyl jest motywem ozdobnym: dwie pary skrzydeł wokół cienkiego korpusu, wykonane z metalu, czasem ze szlachetnymi kamieniami. W drugim znaczeniu motylek to element zapięcia, nasuwany na sztyft z tyłu płatka ucha. Nazwa wzięła się od dwóch płaskich skrzydełek po bokach, za które łapie się go palcami.

Jeśli czytasz opis oferty, rozpoznasz właściwe znaczenie po kontekście. „Kolczyki motylki ze złota” to zwykle motyl jako ozdoba. „Kolczyki sztyfty z motylkiem” to opis zapięcia. W razie wątpliwości warto dopytać, o który wariant chodzi.

Kolczyki motyle jako ozdoba – formy i charakter

Kolczyki motyle występują w trzech popularnych odmianach:

• kontur – sam obrys skrzydeł z pustym środkiem; jest lekki i delikatny;
• z kamieniami – kamień szlachetny lub brylant na skrzydłach, zwykle po jednym albo po kilka drobnych;
• z ruchomymi skrzydłami – skrzydła zawieszone na cienkich zawiasach, które poruszają się razem z głową.

Rzemieślniczo najtrudniejsza jest wersja z ruchomymi skrzydłami, bo wymaga precyzyjnie dopasowanych, drobnych zawiasów i dokładnego spasowania skrzydeł. Takie kolczyki warto zdejmować przed snem i trzymać osobno, żeby zawiasy się o nic nie zahaczały.

Znaczenie ma także sposób zamocowania. Motyl na sztyfcie leży na płatku równo i się nie obraca, a motyl wiszący na krzywce kołysze się i czasem odwraca bokiem. Szerokie skrzydła w dużym rozmiarze zwiększają ciężar, dlatego przy większych modelach zwracamy uwagę na dobór metalu i zapięcia.

W wielu kulturach motyl jest symbolem przemiany i odrodzenia – to zwyczaj kulturowy, który nie przesądza o niczym, ale często podpowiada wybór tego motywu na prezent. Inne motywy omówiliśmy w tekstach o kolczykach w kształcie serca, a dawne wzory – w przewodniku po kolczykach vintage.

Jak działa zapięcie motylkowe i jak je zakładać

Motylek jest małą, sprężystą płytką, zwykle z rurką pośrodku. Rurka obejmuje sztyft i trzyma go na zasadzie docisku – czyli tarcia, a nie gwintu czy zaczepu. Dzięki temu zakłada się go jednym ruchem i równie łatwo zdejmuje. Schemat poniżej pokazuje obie rzeczy: motyl jako ozdobę oraz motylek jako zapięcie.

Motylek jest standardem w kolczykach-sztyftach, czyli takich, w których prosty sztyft przechodzi przez ucho i jest blokowany z tyłu. Zakładanie ma trzy etapy:

1. Nasuń motylek na koniec sztyftu, który wystaje za płatkiem ucha.
2. Dociśnij go do płatka tak, żeby lekko przylegał, nie ściskając skóry.
3. Sprawdź, pociągając lekko kolczyk – nie powinien się zsuwać ani luzować.

Z warsztatu: nowy motylek wyraźnie stawia opór, gdy wsuwa się go na sztyft. Jeśli wsuwa się bez oporu albo zsuwa się po lekkim pociągnięciu kolczyka, jest zużyty. Kontrolę warto robić co kilka miesięcy, zwłaszcza przy kolczykach noszonych codziennie.

Dlaczego motylek się zużywa i kiedy go wymienić

Sprężystość motylka bierze się z cienkiego metalu, który przy każdym zdjęciu i założeniu minimalnie się odkształca. Po wielu miesiącach siła docisku słabnie, a kolczyk zaczyna się luzować. To zjawisko normalne, nie wada biżuterii.

Zużyty motylek wymieniamy w pracowni na nowy. Dobrze, gdy nowy motylek ma ten sam metal i tę samą próbę co sztyft. Częsty błąd: zastępowanie zgubionego motylka dowolnym zamiennikiem, na przykład z innego kolczyka lub z tańszego stopu. Motylek musi pasować do grubości sztyftu: za luźny puszcza, za ciasny odkształca sztyft i utrudnia zakładanie.

Jeśli skóra reaguje na kolczyki, warto zwrócić uwagę na skład stopu, także samego motylka. Wskazówki dla wrażliwej skóry zebraliśmy w poradzie o biżuterii dla alergika; nie jest to porada medyczna.

Motylek, zakrętka czy zapięcie bezpieczne – co wybrać

Do lekkich, drobnych kolczyków noszonych na co dzień sam motylek zwykle wystarcza. Przy cięższych modelach docisk staje się jednak słabym punktem, a przy kolczykach drogich lub pamiątkowych przydaje się mocniejsze zapięcie.

• Zakrętka (wkręt) – nakręcana na sztyft z gwintem, trzyma wyraźnie mocniej niż sam docisk. Jak działa taki gwint, wyjaśnia tekst o kolczykach z gwintowanym sztyftem (wkrętkach).
• Zapięcie bezpieczne – blokada, która znacznie utrudnia zsunięcie się kolczyka, także przy lekkim szarpnięciu. Różne typy porównaliśmy w przewodniku po zapięciach kolczyków.

Dla dzieci rozsądniejsza jest zakrętka: drobny motylek łatwo spada i nie powinien trafić w ręce małego dziecka. Więcej o wyborze dla najmłodszych w tekście o kolczykach dla dziewczynki.

Złoto czy srebro – jaki metal wybrać do motylków

Złoto próby 585 praktycznie nie ciemnieje, więc nawet cienkie skrzydła motyla zachowują blask przy niewielkiej pielęgnacji. Wybór sprawdzisz w kategorii kolczyków złotych.

Srebro próby 925 jest chłodniejsze i lżejsze, ale z czasem szarzeje, najszybciej w zagłębieniach ażurowego wzoru. Nalot da się zdjąć, a przy ruchomych skrzydłach czyścić go trzeba ostrożnie. Kolczyki motylki ze srebra znajdziesz w kategorii kolczyków srebrnych.

Kolczyki motylki na zamówienie – kształt, metal i zapięcie

Projektujemy i wykonujemy biżuterię na zamówienie, także tematyczną, historyczną czy religijną. Kolczyki motylki zrobimy w wybranym metalu, w kształcie motyla z kamieniami lub ruchomymi skrzydłami, z zapięciem dopasowanym do ciężaru. Opowiedz nam o swoim pomyśle, a przygotujemy projekt i wycenę.

Najczęstsze pytania