Szafir cena – od czego zależy wartość szafiru

Czym jest szafir – korund o twardości 9

Szafir to odmiana korundu, czyli tlenku glinu. Ten sam minerał w barwie czerwonej nazywamy rubinem, a wszystkie pozostałe kolory – szafirami. Niebieską barwę dają domieszki żelaza i tytanu. W skali Mohsa korund ma twardość 9, ustępuje więc tylko diamentowi, dzięki czemu świetnie znosi codzienne noszenie.

Oprócz niebieskich występują szafiry różowe, żółte, pomarańczowe, fioletowe i bezbarwne. Te ostatnie opisuje porada biały szafir – niezwykły kamień jubilerski, a cechy całego minerału – tekst szafir – kamień jubilerski.

Od czego zależy cena szafiru – sześć czynników

Wycena szafiru nie sprowadza się do masy. Jubiler bierze pod uwagę kilka cech jednocześnie, a każda z nich może podnieść lub obniżyć wartość kamienia.

1. Barwa – najważniejszy czynnik. Odcień, nasycenie i ton.
2. Czystość – ilość i widoczność inkluzji.
3. Szlif – proporcje, symetria i gra światła, czyli to, jak kamień oddaje światło.
4. Masa w karatach – cena za karat rośnie wraz z wielkością kamienia.
5. Pochodzenie – niektóre złoża mają szczególną renomę.
6. Obróbka – czy kamień był wygrzewany lub poddany innym zabiegom.

Te sześć czynników zestawiamy na grafice poniżej.

Jaka barwa i czystość szafiru są najwyżej cenione

W szafirze niebieskim najwyżej cenione są barwy czyste i nasycone, w średnim lub średnio ciemnym tonie. Kamień zbyt jasny wygląda blado, a zbyt ciemny – w handlu mówi się o nim „atramentowy” – wieczorem gaśnie i traci błękit. Wartość obniżają także wyraźne domieszki szarości lub zieleni oraz nierówny rozkład barwy.

Szafiry, podobnie jak większość kamieni kolorowych, zwykle zawierają naturalne inkluzje. Drobne, niewidoczne gołym okiem nie są wadą, a pomagają nawet potwierdzić naturalne pochodzenie. Inkluzje, które psują przejrzystość lub osłabiają kamień, wyraźnie obniżają jego wartość.

Szafiry w innych kolorach

Szafiry różowe, żółte czy fioletowe ocenia się według tych samych zasad: liczy się czystość i nasycenie barwy. Szczególne miejsce zajmuje padparadscha – rzadki szafir o delikatnej barwie różowopomarańczowej, kojarzony przede wszystkim ze Sri Lanką. Ze względu na rzadkość należy do najwyżej wycenianych odmian.

Szafir gwiaździsty

Niektóre szafiry zawierają drobne, igiełkowe inkluzje rutylu, które po oszlifowaniu kamienia w formie gładkiego kaboszonu tworzą na jego powierzchni świetlistą gwiazdę. To zjawisko nazywa się asteryzmem. W takim kamieniu inkluzje są zaletą, a o wartości decyduje wyrazistość i symetria gwiazdy oraz barwa tła.

Z warsztatu: szafir oglądamy z góry, przez taflę, i z boku pod lupą 10×. W wielu kamieniach widać z boku pasy jaśniejszej i ciemniejszej barwy, a dobry szlifierz ustawia kamień tak, żeby z góry kolor był równy. Szafir oceniaj więc od strony tafli – tak, jak będzie widoczny w pierścionku – i w kilku rodzajach światła.

Szlif i masa – dlaczego cena za karat rośnie z wielkością szafiru

Dobry szlif sprawia, że kamień równomiernie mieni się na całej powierzchni. Szafiry bywają jednak szlifowane tak, by zachować jak najwięcej masy surowca. Powstaje wtedy kamień zbyt głęboki, ciężki w spodzie, albo z „oknem” – jasną plamą pośrodku, przez którą widać tło. Taki kamień waży więcej, ale wygląda gorzej.

Masa ma duże znaczenie, bo duże szafiry dobrej jakości są rzadkie. Dlatego cena za karat rośnie wraz z wielkością – kamień dwukaratowy kosztuje zwykle znacznie więcej niż dwa jednokaratowe o tej samej jakości.

Pochodzenie – szafir cejloński i inne złoża

Szafir cejloński pochodzi ze Sri Lanki, jednego z najstarszych znanych źródeł tych kamieni. Szafiry cejlońskie słyną z jasnej do średniej, bardzo żywej i świetlistej barwy. Legendarną renomę mają szafiry kaszmirskie, dziś spotykane głównie w dawnych kolekcjach, a cenione są także kamienie z Birmy i Madagaskaru.

Pochodzenie wpływa na cenę zwłaszcza przy kamieniach najwyższej klasy. W codziennej biżuterii ważniejsze pozostaje to, jak szafir wygląda – piękny kamień z mniej znanego złoża bywa lepszym wyborem niż przeciętny kamień z renomowanego.

Pochodzenie może ustalić laboratorium gemmologiczne, ale jest to jego opinia oparta na inkluzjach i składzie śladowym – przy części kamieni pochodzenia nie da się określić jednoznacznie. Przy kamieniach o dużej wartości zadbaj, by wyrobowi towarzyszył certyfikat, w którym podano też informację o obróbce.

Szafir naturalny, wygrzewany i syntetyczny

Wygrzewanie przechodzi zdecydowana większość szafirów oferowanych w handlu. Branża uznaje je za standardowy zabieg: poprawia ono barwę i przejrzystość kamienia, a jego efekt jest trwały. Sprzedawca powinien jednak poinformować o tej obróbce, bo kamienie niewygrzewane, o porównywalnym wyglądzie, są rzadsze i wyceniane wyżej.

Istnieją też obróbki, które obniżają wartość znacznie mocniej, na przykład dyfuzja berylu, zmieniająca barwę kamienia. Osobną kategorią – nie obróbką – są szafiry syntetyczne, produkowane od ponad stu lat. To kamień wytworzony w laboratorium, o składzie i twardości korundu, ale wart ułamek ceny szafiru naturalnego. Starsze syntetyki, otrzymywane metodą płomieniową Verneuila, zdradzają pod mikroskopem zakrzywione linie wzrostu i pęcherzyki gazu.

Częsty błąd: uznanie, że szafir w starym, rodzinnym pierścionku musi być naturalny. W biżuterii z XX wieku często spotyka się szafiry syntetyczne albo dublety – z cienką warstwą granatu stopioną ze szkłem – które bez badania łatwo wziąć za kamień naturalny.

Pierścionek z szafirem – co jeszcze wpływa na cenę

Przy gotowym pierścionku sam szafir to tylko część rachunku. Twardość 9 pozwala oprawić go w cienkie łapki albo w otoczenie drobnych brylantów, a każdy dodatkowy kamień oprawia się ręcznie. Inaczej wyceni się też szafir w białym złocie, które zwykle się roduje, a inaczej w żółtym. Porównanie obu kamieni przynosi tekst szafiry czy diamenty, a pomysły na oprawę – przewodnik po stylach biżuterii z szafirem.

Pierścionki i kolczyki z szafirami obejrzysz w kategorii biżuteria z kamieniami kolorowymi i wśród pierścionków z brylantami. Niżej trzy modele, w tym pierścionek z szafirem cejlońskim.

Biżuteria z szafirem z naszej oferty

Cena szafiru w praktyce – zapytaj przed zakupem

Zanim kupisz szafir, zapytaj o barwę w różnym świetle, o obróbkę, pochodzenie i certyfikat. Czym różni się ocena posiadanego kamienia od doradztwa przy zakupie, opisuje porada wycena biżuterii a konsultacja jubilerska. Jeśli chcesz poznać cenę szafiru w konkretnym projekcie, umów się na obejrzenie szafirów w pracowni.

Projektujemy i wykonujemy biżuterię na zamówienie, także z szafirem dobranym do wybranej oprawy i metalu. Opowiedz nam o swoim pomyśle, a przygotujemy projekt i wycenę.

Najczęstsze pytania